معادله فرانسوی حل ترافیک

درخواست حذف این مطلب
زمان انتشار : ۱۰ مرداد ,۱۳۹۷ | ساعت : ۰۶:۱۴ | کد خبر : 606182 | پرینت
۴ سناریو برای رفع سه نارسایی از شبکه متروی پایتخت ارائه شد؛

معادله فرانسوی حل ترافیک

شفقنا- معادله کاهش ترافیک تهران از طریق شارژ ظرفیت مترو در ۴ سناریو طراحی شد. نتایج اولیه مطالعات گروه فرانسوی درباره راندمان فعلی شبکه ریلی پایتخت و نارسایی های حمل و نقل عمومی در مجموعه شهری تهران نشان می دهد سطح پوشش مکانی و جمعیتی مترو در مناطق ۲۲گانه زیر ۵۰ درصد است و هدف گذاری دهه ۵۰ برای شبکه ریلی تهران- سهم ۴۲ درصدی سفر با مترو – هنوز محقق نشده است. از بین سناریوهای پیش روی شهرداری، «بهبود شبکه فعلی» برای رسیدگی کوتاه مدت به مترو پیشنهاد شده و مطلوب ترین سناریو، راه اندازی قطار ا پرس حومه ای است.

دنیای اقتصاد نوشت؛ یت مشاور فرانسوی برای تدوین نسخه جدید طرح جامع حمل و نقل و ترافیک شهر تهران به مرحله پایانی رسیده و این شرکت یک معادله با چهار سناریو برای رفع سه نارسایی شبکه متروی پایتخت تدوین کرده است. این چهار سناریو با بهره گیری از تجربه شش کلان شهر توسعه یافته دنیا که واجد استخوان بندی کامل ریلی در شبکه حمل و نقل عمومی هستند، تدوین شده و گزینه بهینه میان آنها در نیمه پاییز امسال با همکاری مدیران شهری و ترافیکی پایتخت انتخاب خواهد شد. فرانسوی ها پیش از این دو نوبت دیگر مطالعات طرح جامع ریلی تهران را انجام داده بودند و اکنون نیز برای سومین بار در حال تدوین یک معادله ریلی برای حل معضل ترافیک تهران هستند. افق طرح جامع ریلی جدید تهران سال ۱۴۰۹ تعریف شده و قرار است آبان ماه نسخه نهایی مطالعه مشاور مراحل تصویب در شورای شهر و شورای عالی حمل و نقل و ترافیک را پشت سر بگذارد. به گزارش «دنیای اقتصاد»، اولین نسخه طرح جامع ریلی تهران در سال ۵۳ توسط یک مشاور فرانسوی به نام «سوفرتو» تدوین شد. در این طرح که افق آن سال ۱۳۷۰ پیش بینی شد، ساخت ۷ خط مترو به طول ۱۳۹ کیلومتر پیشنهاد شد تا در چشم انداز اجرای طرح، سهم مترو از سفرهای درون شهری روزانه در پایتخت به ۴۲ درصد برسد.

اما این اه در چشم انداز پیش بینی شده تحقق نیافت و نسخه بعدی طرح جامع حمل و نقل ریلی تهران در سال ۱۳۸۵ برای افق سال ۱۴۰۴ توسط یک مشاور فرانسوی دیگر به نام «سیسترا» تدوین شد. در قالب این طرح مشاور فرانسوی ۸ خط متروی شهری به طول ۲۵۱ کیلومتر، ۴ خط ا پرس به طول ۱۷۹ کیلومتر و ۵ خط قطار سبک شهری (lrt) به طول ۶۰ کیلومتر را طراحی و پیش بینی کرد. با احداث این خطوط قرار بود سهم مترو از سفرهای روزانه درون شهری پایتخت که در مقایسه با دهه ۷۰ افزایش چشمگیری پیدا کرده بود، به ۴۵ درصد برسد. اما چشم انداز و اه این نسخه از طرح جامع ریلی نیز مورد توجه مدیران قرار نگرفت و با توجه به سپری شدن بیش از نیمی از زمان اجرای این طرح، عملا امکان تحقق آن تا سال ۱۴۰۴ وجود ندارد. متروی تهران در حال حاضر شش خط در حال سرویس دهی به شهروندان دارد که سهم آن از سفرهای روزانه درون شهری حدود ۱۰ درصد است و فاصله زیادی با برنامه های طرح جامع دارد.

چشم انداز شبکه حمل و نقل ریلی تهران در سال ۱۴۰۹ اکنون نیز توسط شرکت سیسترا در حال ترسیم است. کارشناسان این شرکت طی این یت ضمن بازدید از شبکه حمل ونقل عمومی و متروی تهران و نیز ارزی وضعیت حمل و نقل ای اطراف تهران، نارسایی های شبکه ریلی کنونی «مجموعه شهری تهران» را شناسایی کرده و چهار سناریو برای رفع این نارسایی ها طراحی کرده اند. از آنجا که بخش زیادی از نارسایی های شبکه حمل و نقل عمومی به دلیل ناتوانی شبکه موجود در پوشش سفرهای حومه نشینانی است که هر روز برای مقاصد کار، تحصیل و درمان به تهران سفر می کنند، طرح جامع جدید ریلی پایتخت، با اولویت بخشی به کانون های جمعیتی حومه تدوین خواهد شد.

مطالعات این طرح که از اسفند ۹۵ آغاز شده اکنون در حال اتمام است و به زودی کار تدوین طرح جامع حمل و نقل ریلی تهران به نقطه پایان می رسد. در صورتی که به واسطه اجرای طرح جدید، سه نارسایی کلیدی شبکه ریلی پایتخت برطرف شود، بخشی از ترافیک تهران تحت تاثیر افزایش سهم مترو از سفرهای روزانه شهری، علاج خواهد شد. نخستین نارسایی کلیدی مترو تهران در حال حاضر، وجود مناطق محروم از دسترسی مستقیم به ایستگاه های مترو است. در حال حاضر نسبت پوشش جغرافیایی متروی تهران ۳۲درصد است، به این معنا که حتی با فرض تکمیل خطوط ۶ و ۷ مترو، حدود ۷۰ درصد از مناطق شهر تهران به شبکه مترو دسترسی مستقیم ندارند. در نتیجه راندمان شبکه فعلی حمل و نقل ریلی تهران با توجه به عدم توزیع مناسب شبکه در کل سطح شهر، پایین است. چهار منطقه پایتخت شامل مناطق ۴، ۱۸، ۱۹ و ۲۲ یا فاقد دسترسی به ایستگاه های مترو بوده یا دسترسی ناکافی و تنها در بخشی از سطح جغرافیایی منطقه دارند که پاسخگوی نیاز آنها نیست. به این ترتیب جنوب تهران و نیز دو کانون جمعیتی مهم در شرق و غرب پایتخت که بیشترین فاصله را از مراکز کار و تحصیل در مرکز شهر دارند، نیازمند تقویت فوری شبکه ریلی هستند.

نارسایی دوم شبکه متروی تهران در حال حاضر از رصد پوشش جمعیتی خطوط موجود مشخص می شود. در حال حاضر نسبت پوشش جمعیتی خطوط مترو ۴۲ درصد است و به این ترتیب حدود ۶۰ درصد از شهروندان ن شهر تهران نمی توانند با طی مسافت ۸۰۰ متر (شعاع پوششی استاندارد مبنای مطالعه) به مترو دسترسی مستقیم پیدا کنند. این در حالی است که اگر در همین هفت خط موجود شبکه متروی تهران، ایستگاه های تقاطعی بیشتری بین خطوط طراحی می شد، بر جذ ت سفر با این وسیله حمل و نقلی افزوده می شد. در حال حاضر تقریبا به ازای هر ۱۰ ایستگاه موجود در شبکه مترو یک ایستگاه تبادل بین خطوط طراحی شده است.

سومین نارسایی شبکه فعلی متروی تهران، راندمان خطوط به لحاظ میزان حجم سفر در هر کیلومتر از خط و سرفاصله حرکت قطارها است. به دلیل کمبود ناوگان و برخی مشکلات دیگر در خطوط موجود همچون عدم تکمیل پارکینگ های خطوط، در حال حاضر ۳۴ درصد از ظرفیت واقعی شبکه متروی تهران با هفت خط استفاده می شود که رفع این نارسایی نیز می تواند موجب جذب سفر بیشتر با مترو و کاهش ترافیک شود. به گزارش «دنیای اقتصاد» مشاور فرانسوی، متروی تهران را با ۶ کلان شهر دنیا شامل توکیو، سئول، برلین، لندن، پاریس و نیویورک مقایسه کرده است. این مقایسه نشان می دهد تمام این ا حداقل ۱۰ خط ریلی درون شهری دارند، در حالی که تعداد خطوط متروی تهران با فرض تکمیل دو خط در حال احداث، هفت خط است. از سوی دیگر در تمام ای مذکور، تعداد خطوط ریلی حومه ای به مراتب بیشتر از تعداد خطوط متروی درون شهری است که این موضوع در وهله اول به تعادل بخشی جمعیت داخل شهر مادر کمک کرده و افزون بر این بخشی از ترافیک ابر ا از جمعیت شناور روز نشات می گیرد که به واسطه خطوط حومه ای، از این ترافیک کاسته می شود.

به اعتقاد تدوین کنندگان طرح جامع ریلی جدید تهران، نارسایی های شبکه موجود با استفاده از تجربه جهان و با ابزارهایی که در دو سطح قابل دسته بندی است، قابل رفع است و بر این اساس معادله ای با چهار سناریو برای توسعه ریلی تهران پیشنهاد شده است. ابزارهای سطح اول شامل توسعه شبکه فعلی مترو، توسعه کل شبکه مترو، احداث خطوط قطار حومه ای و احداث خطوط سریع السیر ریلی است که درباره اولویت بندی استفاده از این ابزارها در ۴ سناریو تصمیمات متفاوتی اتخاذ شده است. ابزارهای سطح دوم نیز طراحی خطوط فیدر (تغذیه کننده) و خطوط محلی همچون اتوبوس تندرو، قطار سبک شهری و تراموا است که می تواند در طرح جامع حمل و نقل و ترافیک تهران مورد توجه قرار گیرد.

سناریوی پیشنهادی اول، تاکید بر ابزار بهبود شبکه فعلی مترو از طریق استفاده حداکثری و بهینه از زیرساخت های موجود احداث شده است. در قالب سناریو دوم، ترکیبی از توسعه حداکثری شبکه مترو و احداث بخشی از خطوط قطار حومه ای پیشنهاد شده است. سناریوی سوم نیز علاوه بر توسعه شبکه مترو، احداث دو خط ریلی سریع السیر که به شکل قطری شمال شرق به جنوب غرب تهران و جنوب شرق را به شمال غرب تهران متصل می کند و از حریم پایتخت در هر دو سمت خارج می شود و نیز در صورت وم احداث بخشی از خطوط قطار حومه ای که ای اطراف را به ایستگاه های تبادلی داخل تهران متصل می کند، مدنظر قرار گرفته است. سناریوی چهارم نیز ترکیبی از تمام برنامه های ذکر شده از بهینه سازی خطوط موجود تا احداث خطوط جدید مترو، خطوط سریع السیر ریلی و قطار حومه ای است.

برای بررسی و برآورد اولیه برای انتخاب سناریوی برتر، این مشاور تعدادی شاخص را به عنوان معیار انتخاب تعیین کرده که مهم ترین آنها، تاثیر شهری، هزینه ساخت و بهره برداری، جذ ت شبکه ریلی از نظر دسترس پذیری برای شهروندان، سطح پوشش تقاضای سفر و در نهایت راحتی سفر و کارآیی کل شبکه است. مطالعات انجام شده نشان می دهد اگر قرار است با سرمایه گذاری اندک و در کوتاه مدت بهترین نتیجه ممکن حاصل شود، گزینه بهینه، سناریوی اول است. اما در صورتی که اولویت اصلی مدیران بیشترین ارتقا در جذ ت سفر با شبکه ریلی باشد، سناریوی چهارم به رغم اینکه از همه گزینه ها پرهزینه تر است، اما مطلوب ترین گزینه به شمار می آید. در عین حال اگر محدودیت هزینه برای توسعه شبکه ریلی وجود دارد و در عین حال تلاش بر این است که جذ ت خطوط ریلی نیز افزایش یابد، سناریوی دوم که در آن قطار حومه به تهران نسبت به خطوط سریع السیر ریلی حومه به حومه اولویت دارد، گزینه مطلوب تری خواهد بود. شبکه متروی تهران در حال حاضر با لحاظ تکمیل خطوط در دست ساخت، هفت خط به طول ریل مسافری ۲۵۳ کیلومتر و با ۱۶۶ ایستگاه دارد. این در حالی است که در گزینه های پیشنهادی سیسترا، احداث دو تا چهار خط جدید مترو نیز پیشنهاد شده است. یکی از این خطوط در فاصله میدان بسیج در جنوب شرق تا محدوده سرسبز در شمال شرق تهران طراحی شده است. خط دیگری نیز برای اتصال میدان بسیج در جنوب شرق به محدوده چیتگر در غرب تهران پیشنهاد شده است. همچنین خطی از شمال شرق تا محدوده وردآورد در غرب تهران و خط دیگری از محدوده جنوب شرق و حاشیه پایتخت (بزرگراه شهید آوینی) تا غرب تهران (محدوده چیتگر) طراحی شده که ساخت هر یک از آنها بستگی به اولویت بندی نهایی صورت گرفته از سوی مدیریت شهری با لحاظ محدودیت های مالی دارد.
پیشنهادهای منطقه ای برای توسعه مترو

به گزارش «دنیای اقتصاد»، کارشناسان بر این باورند که برای توسعه خطوط ریلی تهران در کوتاه مدت، خطوط قطار حومه ای نسبت به خطوط سریع السیر (ا پرس) حومه به حومه که از دل تهران عبور می کند و با تعداد ایستگاه های کم در داخل شهر، جمعیت حومه را به شهر مادر منتقل می کند، به لحاظ هزینه، مدت زمان اجرا و نتیجه بخشی زودهنگام در اولویت قرار دارد. افزون بر این، برخی از شهرداری های مناطق همچون ۱۸، ۱۹ و ۲۲ مطالعاتی درباره توسعه مترو انجام داده و به گزینه های پیشنهادی رسیده اند که باید ارزی شده و در مطالعات سیسترا در صورت وم گنجانده شود. این پیشنهادها از قبیل احداث ادامه خط سه مترو در قالب سه کیلومتر برای اتصال آزادگان به میدان الغدیر، احداث ادامه خط ۶ مترو تا محدوده پروژه ایران مال در منطقه ۲۲ و نیز اتصال مناطق ۱۸ و ۱۹ به خط فرودگاه (ره) توسط کمیسیون عمران و حمل و نقل به زودی بررسی خواهد شد.

هدفگذاری سیسترا برای آتیه تهران پس از اجرای طرح جامع ریلی جدید تا افق ۱۴۰۹، افزایش سطح پوشش جغرافیایی شبکه ریلی از ۳۲ به ۵۳ درصد است، به این معنا که در بیش از نیمی از سطح شهر تهران با طی مسافت ۸۰۰ متر، دسترسی مستقیم شهروندان به بخشی از شبکه ریلی فراهم شود. همچنین چشم انداز پوشش جمعیتی شبکه ریلی تهران در افق ۱۴۰۹ که توسط سیسترا پیش بینی شده ۶۴درصد است که افزایش قابل توجهی نسبت به سطح ۴۲ درصدی فعلی خواهد داشت. در افق طرح جامع حمل و نقل ریلی جدید تهران پس از تصویب و اجرا، سهم سفر با مترو حداقل چهار برابر خواهد شد و ۴۰ درصد از سفرهای روزانه شهروندان را پوشش خواهد داد.

07-01

انتهای پیام